به کانال تلگرام تسلا بپیوندید

گرمایشی (موتورخانه)

اجزا:

معمولا هدف تجهیزاتی که در موتورخانه هستند ، تهویه مطبوع و گرمایش ساختمان است. در سیستم های تهویه مطبوع و گرمایش ، روش های متتعددی به کار گرفته می شود و بنا بر هر کدام از این روش ها تجهیزات متفاوتی مورد استفاده قرار می گیرد.
در زیر به تعدادی از این تجهیزات اشاره می شود:
دیگ بخار
دیگ آب گرم
منبع کویل دار
مبدل حرارتی
لوله
اتصالات
شیرآلات
منبع دو جداره
پمپ

نحوه عملکرد:

در سیستم حرارت مركزی كه با عنوان شوفاژ مطرح می شود .در محلی به نام موتورخانه دستگاههایی از قبیل دیگ - مشعل -پمپ- و ... نصب شده و حرارت  به سیال واسطه كه میتواند اب باشد منتقل گردیده سپس  پمپ موجود در موتورخانه ابگرم را توسط لوله كشی به داخل اتاقها هدایت نموده و وارد رادیاتورهایمستقر  در اتاق می كند منتقل كرده و در نتیجه دمای اب كاهش می یابد .و آب توسط لوله برگشت به طرف موتورخانه رفته و برای جذب مجدد گرما به داخل دیگ هدایت می شود و بار دیگر این سیكل و چرخه تكرار می شود.
اصولا در سیستم حرارت مركزی كه از آبگرم استفاده می شود .دمای خروجی اب از دیگ 180 درجه فارنهایت و دمای ورودی اب به داخل دیگ كه گرمای لازم را به اتاق منتقل كرده است . برابر 160 درجه فارنهایت در نظر گرفته می شود .به عبارت دیگر اختلاف دمای ابگرم خروجی از دیگ و آب برگست داده شده از ساختمان برابر 20 درجه فارنهایت است.
نحوه گرم شدن اتاق توسط رادیاتور به صورت جابجایی آزاد یا طبیعی میباشد .هوای بالای رادیاتور معمولا به دلیل گرم شدن سبك شده و به طرف بالا حركت میكند .و هوای سرد طرف مقابل اتاق جایگزین آن می شود .به همین ترتیب یك چرخش طبیعی در جریان هوای اتاق بوجود آمده و دمای تمامی نقاط اتاق بالارفته و اتاق گرم می شود.
رادیاتور شوفاژ فاقد هرگونه موتور یا وسیله برقی است .پس نمیتوان توسط رایاتور شوفاژ دمای اتاق را كنترل كرد .میزان رطوبت نسبی اتاق نیز قابل كنترل نمی باشد .اصولا وقتی هوای اتاق گرم می شود .میزان درصد رطوبت نسبی كاهش می یابد .به عبارت دیگر رادیاتور شوفاژ میزان رطوبت نسبی اتاق را كاهش می دهد .و بایستی توسط افزودن بخار به هوای اتاق میزان رطوبت مورد نیاز انسان را تامین نمود.
به طور كلی در زمستان فضاهایی كه كنترل دما و در صد رطوبت نسبی در آنها اهمیت زیادی ندارد می توان از رادیاتور شوفاژ استفاده نمود. ( هرچند دمای اتاق در سیستم رادیاتوری به راحتی و به كمك كنترل كننده های الكتریكی و مكانیكی قابل كنترل است)
بهترین محل نصب رادیاتور در زیر پنجره یا كنار دیوارهای خارجی است .علت این است كه توسط رادیاتور شوفاژ در فصل زمستان دائما گرما به اتاق افزوده می شود .ولی دمای اتاق بالا نمی رود و این دما ثابت می ماند .چون بخش بیشتری از گرمای تولید شده تلف می شود.
تلفات حرارتی از دو طریق انجام میگیرد . یكی تلفات حرارتی ناشی از جداره ها از قبیل سقف- كف و دیوار و پنجره و... دیگری تلفات حرارتی ناشی از نفوذ هوای سرد از درزهای پنجره  می باشد. به عبارت دیگر چه بخواهیم و نخواهیم این تلفات حرارتی صورت می گیرد . ما فقط میتوانیم میزان آن را كاهش دهیم ولی نمیتوانیم آن را به طور كامل حذف نماییم . پس بهتر است رادیاتور را در زیر پنجره نصب كنیم تا مقداری از حرارت رادیاتور صرف تلفات پنجره وجدارها شود. و بخشی كه باقی می ماند اتاق را گرم كرده و دمای ان را در حدی مناسب نگه دارد .و بتوانیم در نزدیكی پنجره از اتاق استفاده نماییم. اگر رایاتور در خلاف ضلع پنجره نصب شود . به دلیل سردی محیط اطراف پنجره استفاده از آن محیط خالی از اشكال نمی باشد.
پیشنهاد دیگری كه در اینجا مطرح است این می باشد . كه در حد امكان پنجره ها دارای شیشه دوبل یا دولایه باشند. استفاده از شیشه دوجداره علاوه بر اینكه سبب عایق صدا خواهد بود . همچنین میزان ضریب انتقال حرارت شیشه را به حد نصف می رساند .در نتیجه تلفات حرارتی كاهش می یابد . و سبب صرفه جویی در مقدار پره های رادیاتور می شود .و در فصل زمستان از خیس شدن شیشه در سطح داخل اتاق جلوگیری میكند . چون سطح شیشه در فصل زمستان یك لایه سرد است . در اثر تماس بخلر آب در داخل اتاق با آن در روی شیشه آب جاری می شود . ولی وقتیكه شیشه دوجدار باشد . سطح داخلی آن گرم شده و میعان در سطح شیشه اتاق نخواهد افتاد.
رادیاتورهای شوفاژ از نظر جنس به سه دسته تقسیم می شوند . چدنی -فولادی و الومینیومی خط تولید رادیاتورهای چدنی به دلیل پایین بودن راندمان حرارتی و بالا بودن وزن آنها برچیده شده و تقریبا منسوخ شده می باشد.
رادیاتور آلومینیومی سبك تر زیباتر و ضریب هدایت حرارتی بالاتری نسبت به فولادی دارد .ولی از لحاظ قیمت گرانتر می باشد .معمولا در فضاهایی كه رطوبت زیاد دارد . مانند حمامها بایستی حتما از رادیاتور آلومینیومی استفاده كرد.
پره رادیاتورهای فولادی به صورت یك بلوك غیر قابل تفكیك تولید می شوند . یعنی در خارج از كارخانه نمیتوان به آنها پره اضافه كرد و یا كم نمود .ولی در مورد رادیاتورهای آلومینیومی این قابلیت وجود دارد.
مبنای فروش رادیاتورهای آلومینیومی در بازار پره می باشد . یعنی قیمت به لزای هر پره سنجیده می شود.
عیب یابی:
عيب:مشعل درست کار نمی کند،يعنی چند ثانيه پس از تشکيل شعله،ری ست می کند.
رديفعلت احتمالیچگونگی رفع عيب
۱کليد فشار هوا از تنظيم خارج يا خراب است.کليد فشار هوا را تنظيم يا تعويض نمائيد.
۲مدار مراقب ميله شعله(ميله يونيزاسيون) اشکال دارد.ميله يا فتوسل را تنظيم يا تعويض کنيد.
۳رله خراب است.رله را تعويض نمائيد.
۴بدنه مشعل اتصال زمين نشده است.خط اتصال زمين را وصل کنيد.
۵اتصال فاز و نول به پايه رله برعکس است.اصلاح کنيد.
عيب:مشعل در حين کار مکررا خاموش می شود(رله ری ست می کند)
رديفعلت احتمالیچگونگی رفع عيب
۱شعله تنظيم نيست.جريان گاز و هوا را تنظيم کنيد.
۲فاصله بين الکترودها زياد است.فاصله بين الکترودها را تنظيم کنيد.
۳شير مغناطيسی گاز به دليل افت ولتاژ باز نمی کند.ولتلژ را تقويت کنيد.
۴ترانسفورماتور جرقه درست عمل نمی کند.ترانسفورماتور را عوض کنيد.
عيب:بادزن مشعل کار می کند،اما جرقه زده نمی شود.
رديفعلت احتمالیچگونگی رفع عيب
۱سروو موتور خراب شده است.سروو موتور را عوض کنيد.
۲رله معيوب است.رله را عوض کنيد.
۳دريچه های مشعل گير کرده است.رفع گير کنيد.
عيب:فشار گاز کافی نيست.
رديفعلت احتمالیچگونگی رفع عيب
۱فشار شبکه گاز شهر کم است يا رگولاتور ورودی خراب است.رفع عيب کنيد.
۲رگولاتور فشار گاز از تنظيم خارج شده ويا معيوب است.رگولاتور را تنظيم يا تعويض کنيد.
۳فيلتر کثيف است.فيلتر را تميز يا تعويض نمائيد.
عيب:شير مغناطيسی گاز باز نمی شود.
رديفعلت احتمالیچگونگی رفع عيب
۱بوبين شيرگاز سوخته است.بوبين و در صورت لزو
 

گرمایشی (پکیج)

اجزا:
شیر کنترل گاز: این وسیله از مهم ترین قطعات پکیچ است . مرکب از دوشیر مغناطیسی برای ایمنی وقطع ووصل ویک رگولاتور تنظیم فشار گاز است . عملکرد شیر کنترل گاز شامل موارد زیر است : - قطع ووصل جریان گاز بر اساس فرمان پتانسیومتریا اکوستات انتخاب دما توسط شیر برقی . - قطع جریان گاز در هنگام خاموش شدن پیلوت از طریق فرمان ترموکوپل توسط شیر مغناطیسی ایمنی مرتبط با آن - قطع جریان گاز در اثر فرمان کلید ایمنی حرارتی به هنگام افزایش بیش از حد دمای اب . - تنظیم فشار گاز ورودی به کمک رگولاتور گاز
فلوسوئیچ : در قسمت ورودی ابسرد مصرفی شوفاژ قرار دارد این وسیله برای کنترل جریان طراحی شده واز جنس تفلون می باشد که در بالای ان یک آهنربا قرار دارد وهمچنین یک بخش الکتریکی در قسمت بالای فلوسوئیچ قرار دارد و ارتباط بین کنتاکهای رله باز می شود هنگامی که یکی از شیرهای آبگرم باز شده وآب جریان می یابد وشناور به سمت بالا حرکت کرده ودر اثر نیروی مغناطیسی آهنربای بالای شناور کنتاکها ی رله باید به یکدیگر چسبانده وجریان الکتریکی را به برد برقرار میکنند . برای جلوگیری مواد زائد وناخالصی ها به مدار آبگرم مصرفی یک فیلتر در ورودی آب سرد فلوسوئیچ قرار داده شده است .
مشعل شوفاژ دیواری : اغلب مشعل دستگاهای گاز سوز خانگی وپکیچ از نوع اتمسفریک است زیرا از صدای کمتری بر خوردار هستند به علاوه دارای کیفیت مناسب وکارایی بالایی نیز می باشند باتوجه به ظرفیت محدود شوفاژ دیواری در آنها از این مشعل ها استفاده می شود .
شیر سه راهی موتوری : این وسیله معمولا در دستگاهای پکییچ گازی بدون مخزن ابگرم نصب می شود و امکان استفاده از مبدل حرارتی ثانویه را برای تهیه ی ابگرم مصرفی به صورت لحظه ای فراهم میکند. این قطعه بادریافت فرمان از برد کنترل الکترونیک جریان آب مدار گرم کننده را از مسیررادیاتورها قطع و به مسیر پوسته ی مبدل حرارتی ثانویه که از نوع پوسته ولوله می باشد برای تهیه ی آبگرم مصرفی هدایت میکند . با بسته شدن ابگرم مصرفی شیر سه سه راهی موتوری مجددا آب مدار گرم کننده را به رادیاتور هدایت میکند .
برد کنترل الکترونیک : وظیفه ی برد کنترل دریافت پیام ارسالی از سنسور فشار وپتانسیومتر واکوستات وارسال فرمانهای لازم برای عملکرد به موقع شیر کنترل گاز و شیر سه راهی موتوری وپمپ مدار گرم کننده است . برد های الکترونیکی به دو دسته تقسیم میشوند : الف : برد کنترل جرقه زن : در داخل جعبه ی محفظه ی برد قرار گرفته و بر روی برد اصلی کنترل شوفاژ مونتاژ می گردد و وظیفه ی آن عمل جرقه زنی وهمچنین کنترل شعله می باشد برد به یک ترانس جرقه زن ولتاژ بالا که بر روی براکت تحتانی پشتی قرار گرفته برای دادن عمل جرقه زنی متصل میگردد . ب: برد کنترل اصلی : برد کنترل اصلی شوفاژ در پشت صفحه ی کنترل ودر داخل محفظه ای که به همین منظور طراحی شده ( جعبه ی محفظه ی برد ) قرار میگیرد این برد کنترل با همه ی قطعات الکترونیکی والکتریکی شوفاژ برای کنترل شوفاژ برای کنترل عملکرد های مختلف دستگاه در ارتباط است .
کلید ایمنی حدالقل فشار آب : برروی سمت راست بدنه ی پمپ قرار داده شده است و یک وسیله ی کنترل و ایمنی برای وجود اب در سیستم مدار گرمایش شوفاژ می باشد که در صورت وجود نشتی در سیستم و یا پر نشدن سیستم مدار گرمایش به اندازه ی کافی و عدم وجود فشار مناسب برای عملکرد شوفاژ دستگاه را قفل نماید و اجازه ی عملکرد به اجزای شوفاژ را نمی دهد اگر فشار آب بیش از ۴۵% صدم بار گردد کلید وصل و اگر کمتر گردد کلید قطع میگردد .
سنسور حرارتی ( کنترل دما ) : در مدار گرمایش بر روی خروجی مبدل حرارتی ودر روی مبدل حرارتی ودر مدار آبگرم مصرفی وبر روی لوله خروجی آبگرم مصرفی قرار دارد وظیفه ی سنسور فشار : از این وسیله به منظور تشخیص زمان بهره برداری از آبگرم م مصرفی استفاده میشود . --- تغییر فشار در دو طرف دیافراگم
پتانسیومتر ( اکوستات ) : برای تنظیم وکنترل درجه ی حرارت آب در مدار گرم کننده از اکوستات استفاده میشود .
کلید ایمنی حرارت ( کلید حرارتی محدود کننده ی دما ) : کلید ایمنی حرارتی در بخش فوقانی مبدل پره لوله ی دستگاه نصب گردیده است در صورتی که درجه ی حرارت آب مدار گرم کننده به هر دلیل از ۱۱۰ درجه ی سانتیگراد بیشتر شود این کلید فعال میشود وبا قطع جریان اصلی گاز دستگاه را خاموش مینماید لازم به ذکر است که در این حالت با گذشت حدالقل ۱۵ دقیقه میتوان دستگاه را روشن کرد
مبدل حرارتی شوفاژ دیواری : در کلیه ی مدل ها ی آبگرم مدارگرم کننده توسط مبدل حرارتی اولیه مسی با پوشش رنگ آلومینیوم / سیلیکون از نوع پره – لوله تامین می شود در پکیچ دیواری از مبدل حرارتی ثانویه مسی از نوع پوسته و لوله استفاده میشود.
پمپ جریان مدار گرم کننده : وظیفه ی پمپ به گردش در آوردن آب در مدار گرم کننده است یعنی کار این پمپ فرستادن آب از دستگاه مولد گرما به رادیاتور واتصالات آنها است - ودر قسمت برگشت مدار گرمایش قرار دارد . وضعیت پمپ در حالت زمستانی روشن است به طوری که در این وضعیت وظیفه ی گردش آب در داخل گرمایش را بر عهده دارد ... وضعیت پمپ در حالت تابستانی به صورت خودکار است . جنس بدنه پمپ سیر کولاتور از جنس مواد کامپوزیت است .
مخزن انبساط : وظیفه ی مخزن انبساط خنثی کردن تغییر حجم وفشار افزایش یافته آب بر اثر حرارت در مدار گرمایش می باشد . مورد استفاده در این شوفاژ ها ۸ لیتر و برای یک سیستم که حجم آبگیری آن حدود ۱۰۰ لیتر است مناسب است . مخزن انبساط پکیچ شوفاژ دیواری از نوع بسته ی دیافراگمی است .

نحوه عملکرد:
عملکرد پکیج در حالت تابستانی  چگونه است؟
در این حالت هنگامی پکیج شروع به فعالیت می کند که نیاز به آب گرم باشد، این عملیات به صورت اوتوماتیک انجام می شود . هنگامی که شیر آب گرم باز می شود ، سنسور فشار ،مشعل را روشن می کند و بعد از بستن شیر آب گرم پکیج خاموش می شود.این دستور از طریق برد کنترل الکترونیک صادر می شود .مبدل حرارتی ثانویه پوسته-لوله فورا آب گرم را تولید می کند.
عملکرد پکیج در حالت زمستانی چگونه است؟
وضیفه پکیج آبگرم در فصل زمستان متفاوت است. چون علاوه بر گرم کردن آب مصرفی باید رادیاتور و مدار های گرم کننده را نیز گرم نماید. در این سیستم اولویت با آب گرم مصرفی است. وقتی شیر آب گرم باز می شود. سنسور برقی مدار رادیاتور را تا زمانی که آب گرم مصرفی باز است قطع می نماید. اما این موقت است و با بسته شدن شیر آب گرم مدارآبگرم رادیاتور وصل می گردد. به این گونه همیشه آب گرم به صورت آنی در دسترس است.

عیب یابی:
عیب 1: سیستم گرمایش کار میکند ولی ردیاتور ها گرمای مطلوب را ندارند علت چیست؟
علت ها :
1- کوتاه بودن ارتفاع شعله (به علت کم بودن فشار گاز ساختمان و یا تنظیم نبودن شیرگاز)
2- کم بودن ظرفیت حرارتی دستگاه نسبت به بار گرمایشی ساختمان
3- وجود هوا در مدار
4- نیمه باز بودن شیرهای رفت و برگشت دستگاه
5- ضعیف شدن فنر سوپاپ بای پاس یا رسوب گرفتن دریچه آب (سوپاپ نیمه باز مانده است)
6- استفاده از سوپاپ بای پاس نامناسب
7- کاهش دقت NTC گرمایش
8- وجود اشکال در پمپ ( 1/دورپایین2/دبی کم3/شکستن پروانه پمپ4/وجود شن و ماسه در پمپ)
9- پایین بودن فشار در مدار گرمایش
10- رسوب گرفتن مبدل و ردیاتور ها
11- استفاده از ردیاتور های با جنس نا مرغوب
12- استفاده از دودکش نامناسب
13- وجود خرابی در شیر سه راهه (در نوع دو مبدله)
14- خرابی کلید حرارتی یا استفاده از کلید حرارتی نا مناسب
15- لوله کشی نامناسب مدار گرمایش (پیچ و خم های زیاد - سایز نامناسب )
16- جابجا بستن لوله های رفت و برگشت ردیاتور ها
17- خرابی پتاسیومتر گرمایش
18- نزدیکی بیش از حد رادیاتور به پکیج دیواری آبگرم ( بویژه در لوله کشی انشعابی )
19- خرابی برد کنترل

عیب 2: سیستم آب گرم مصرفی گرمای مطلوب را ندارد . علت چیست ؟
علت ها :
1- کم بودن ارتفاع شعله
2- دقت نداشتن NTC مصرفی
3- رسوب گرفتن مبدل مصرفی
4- خرابی شیر سه راهه در نوع دومبدله
5- تحریک نشدن فلوسوئیچ در نوع تک مبدله
6- دودکش نامناسب
7- اشکال در لوله کشی آب مصرفی ساختمان
8- دبی و سردی بیش از حد آب سرد ورودی
9- خرابی پتاسیومتر آب مصرفی
10- خرابی سوپاپ بای پس در نوع دو مبدله
11- اشکال در پمپ در نوع دومبدله
12- خرابی برد کنترل

عیب 3: آب مصرفی مناسب ولی سیستم گرمایش کار نمیکند. علت چیست؟
علت ها :
1- خرابی پمپ در نوع تک مبدله
2- خرابی یا گیر کردن فلوسوئیچ
3- بازماندن سوپاپ بای پس در نوع تک مبدله
4- خرابی شیر سه راهه در نوع دو مبدله

عیب 4: پکیج دیواری آبگرم انفجاری روشن می شود. علت چیست؟ 
علت ها :
1- تنظیم نبودن فاصله الکترود جرقه زن و مشعل
2- تنظیم نبودن فشار گاز
3- خرابی دودکش
4- ضعیف شدن جرقه ( عوامل ضعیف شدن جرقه : 1/ضعیف شدن برق شهری2/ ضعیف شدن ترانس جرقه زن 3/نشتی برق یا برق دزدی4/اکسید شدن الکترود جرقه زن
5- استفاده از قطعات گاز شهری بجای گاز مایع
6- مسدود شدن سوراخ های مشعل در اطراف جرقه زن

عیب 5: فشار آب در مدار گرمایش افت پیدا می کند. علت چیست؟
علت ها :
1- وجود نشتی در مدار گرمایش
2- وجود هوا در مدار گرمایش

عیب 6:  آب مصرفی پکیج دیواری آبگرم دچار نوسانات می شود . علت چیست؟ 
علت ها :
1- زیاد بودن ارتفاع شعله
2- پایین آمدن دقت NTC مصرفی
3- استفاده همزمان از چند شیر مصرفی
4- استفاده از پمپ فشار نامناسب در شبکه ساختمان
5- خرابی شیر سه راهه در نوع دو مبدله
6- کم بودن فشار آب ساختمان

عیب 7: با افزایش دما ، فشار مدار گرمایش افزایش می یابد. علت چیست؟
علت ها : 
1- خرابی یا تنظیم نبودن فشار آب
2- مسدود شدن شیلنگ منبع انبساط
3- متناسب نبودن منبع انبساط با حجم آب مدار گرمایش

عیب 8: فشار در مدار گرمایش خود به خود بالا می رود و شیر اطمینان عمل میکند. علت چیست؟
علت ها : 
1- راه یابی آب مصرفی به مدار گرمایش از طریق : شیر پرکن و مبدل مصرفی

عیب 9: دمای مدار گرمایش خوب است ولی دمای آب مصرفی کم است . علت چیست؟
علت ها :
1- رسوب گرفتن مبدل مصرفی
2- فعال نشدن فلوسوئیچ در نوع تک مبدله در وضعیت زمستانه
3- خرابی NTC
4- خرابی سوپاپ بای پس در نوع دو مبدله 
5- خرابی پتاسیومتر مصرفی در برد
6- کم بودن فشار آب
7- خرابی شیر سه راهه در نوع دو مبدله 
8- خرابی برد کنترل